Μερικές φορές τα παλιά ρητά είναι διαχρονικά για κάποιο λόγο. Ορίστε λοιπόν που η νευροεπιστήμη – δεν ξέρω πως αλλιώς να μεταφράσω τον όρο neuroscience – έρχεται για μία ακόμα φορά να επιβεβαιώσει δεδομένα που οι άνθρωποι γνωρίζουν πρακτικά εδώ και χρόνια.

«Το παιχνίδι,» λέει ο Sergio Pellis, ερευνητής του Πανεπιστημίου του Lethbridge στην Alberta του Καναδά, «επηρεάζει τις συνδέσεις των νευρώνων στο μπροστικό μέρος του εγκεφάλου. Και χωρίς παιχνίδι οι συγκεκριμένοι νευρώνες δεν αναπτύσσονται.»

Γιατί μας ενδιαφέρουν αυτοί οι νευρώνες; Γιατί βρίσκονται στον προμετωπιαίο φλοιό, όπου κατά την παιδική ηλικία αναπτύσσεται το εκτελεστικό κέντρο ελέγχου – ας θυμηθούμε την ταινία «Τα μυαλά που κουβαλάς» – που ρυθμίζει τα συναισθήματα, την ικανότητα σχεδιασμού κι επίλυσης προβλημάτων κι άλλες κοινωνικές δεξιότητες.

Η καλύτερη ανάπτυξη αυτού του μέρους του εγκεφάλου επιτυγχάνεται, λένε οι ερευνητές, με το ελεύθερο παιχνίδι, χωρίς ενήλικες, χωρίς κανόνες, χωρίς διαιτητές. Τα παιδιά πρέπει να παίζουν ελεύθερα, να αποφασίσουν μεταξύ τους τι θα παίξουν, ποιους κανόνες θα έχει το παιχνίδι τους και πως θα τους εφαρμόσουν, ό,τι είδους κανόνες και παιχνίδι κι αν είναι. Μέσω αυτής της διαδικασίας ο εγκέφαλος «χτίζει» νέα κυκλώματα νευρώνων στον προμετωπιαίο φλοιό ώστε να μπορέσει να διαχειριστεί αυτού του είδους τις κοινωνικές αλληλεπιδράσεις.

Όλα τα παραπάνω έχουν επιβεβαιωθεί τα τελευταία χρόνια και με πειράματα σε ζώα, αλλά και με έρευνες στις σχολικές επιδόσεις μαθητών, ιδιαίτερα συγκρίνοντας μαθητές με περισσότερο ελεύθερο χρόνο παιχνιδιού και πόσο αυτό επηρεάζει ως μεταβλητή τις ακαδημαϊκές τους επιδόσεις. Το συμπέρασμα είναι πως όσο καλύτερες κοινωνικές δεξιότητες έχει ένα παιδί σε μικρότερη ηλικία, τόσο καλύτερη απόδοση έχει στο σχολείο μελλοντικά. Επίσης, σε χώρες με περισσότερο χρόνο παιχνιδιού, μεγαλύτερα διαλείματα στο σχολείο όπου τα παιδιά παίζουν ελεύθερα, οι μαθητές έχουν υψηλότερες ακαδημαϊκές επιδόσεις.

Έρευνες, νευροεπιστήμη και πάλι έρευνες για να επανέλθουμε στο παλιό – και σοφό – «Παίζω και μαθαίνω» λοιπόν.

Πηγή: KQED news

Advertisements