Εδώ κι αρκετά χρόνια οι λέξεις καινοτομία, δημιουργικότητα, πρωτοτυπία έχουν γίνει καραμέλα στο στόμα και τα πληκτρολόγια όσων μιλούνε γι’ ανάπτυξη κι επιχειρηματικότητα στην Ευρώπη. Η λογική λέει πως στην εποχή που όλα φαίνεται να ‘χουν ήδη γίνει και που αν ανακαλύψεις κάτι πρέπει να κάνεις ενδελεχή έρευνα για να βρεις πως τελικά δεν είσαι πολύ πρωτότυπος και το ‘χουν ανακαλύψει κι άλλοι 100 σ’ όλη την υφήλιο, σε μια τέτοια εποχή λοιπόν είναι δύσκολο κάποιος να ‘ναι καινοτόμος.

Είναι όμως πραγματικά σημαντικές οι έννοιες καινοτομία ή δημιουργικότητα; Σίγουρα είναι, καθώς είναι αξιοσημείωτο προσόν στον καθένα μας το να είμαστε δημιουργικοί και πρωτότυποι στη ζωή αλλά και τη δουλειά μας. Πως μπορούμε όμως να εμφυσήσουμε ένα τέτοιο χάρισμα στα παιδιά μας;

Υπάρχει λοιπόν σχετική έρευνα – γιατί πάντα υπάρχει σχετική έρευνα – η οποία αναφέρει πως τα πιο δημιουργικά παιδιά είναι αυτά που υπακούν στους λιγότερους κανόνες στο οικογενειακό τους περιβάλλον. Στην περίπτωσή τους οι γονείς δεν τους δίνουν έτοιμο και λεπτομερές πλαίσιο συμπεριφοράς, αλλά ένα πιο χαλαρό περίγραμμά του, ωθώντας τους έτσι στο να προσπαθούν μόνα τους να καθορίσουν πως θα κινηθούν και θα πράξουν εντός των πλαισίων αυτού του περιγράμματος. Αυτός ο τρόπος ανατροφής τους βοηθά να είναι πιο δυναμικά, δημιουργικά και πρωτότυπα στη συμπεριφορά τους.

Το συμπέρασμα αυτό μπορεί να γίνει πιο κατανοητό αν σκεφτούμε το εξής παράδειγμα: ένα παιδί που είναι τέλειο στο να παίζει μουσική, καλός μαθητής, υπάκουο, κ.ο.κ. γίνεται πολύ καλό στο να υπακούει τους κανόνες και μπορεί στο μέλλον να γίνει ένας άψογος γιατρός. Πολύ δύσκολα θα γίνει όμως δημιουργικός ή καινοτόμος, πολύ δύσκολα θα μάθει να λειτουργεί και να πράττει έξω από τις γνωστές νόρμες, καθώς μεγαλώνοντας έμαθε να κάνει πολλά πράγματα, αλλά όχι να είναι πρωτότυπος. Ακολουθώντας όλες τις οδηγίες και τους κανόνες που του δόθηκαν, έμαθε πως να μπαίνει σε συγκεκριμένα καλούπια, αλλά δεν ανέπτυξε την πλευρά της προσωπικότητάς του που θα τον έκανε πιο δημιουργικό και καινοτόμο στη σκέψη του. Γιατί όσο εύκολο είναι να εμπνεύσουμε τη δημιουργικότητα στο παιδί μας, τόσο εύκολο είναι και να την καταστρέψουμε, με το να είμαστε πολύ αυστηροί. Το ιδανικό, σύμφωνα με τους ειδικούς, είναι να ωθούμε το παιδί στη δημιουργία δικών του κανόνων και κώδικα ηθικής.

Επιπλέον, καλό είναι να μάθουμε στα παιδιά μας πως ν’ απολαμβάνουν αυτό που κάνουν και να μην μετατρέπουμε σε αγγαρεία και βάρος κάθε εργασία και δραστηριότητά τους. Αυτό μπορεί να γίνει ακόμα πιο εύκολο αν ενθαρύνουμε τα παιδιά μας σε δραστηριότητες που αρέσουν σ’ εκείνα και δεν μετατραπούμε σε «λοχίες» επιβάλλοντας στα παιδιά ότι θεωρούμε ότι πρέπει να κάνουν. Ο ευκολότερος τρόπος να μάθει ένα παιδί ν’ απολαμβάνει, άρα και να ‘ναι ελεύθερο και δημιουργικό σ’ ένα αντικείμενο είναι να μάθει κάτι που το ίδιο αγαπάει κι ακόμα να το διδαχθεί από ένα άτομο που απολαμβάνει να το διδάσκει. Εκτός από την εξάσκηση για να γίνει το παιδί μας καλό σ’ αυτό που αγαπάει μπορούμε επιπλέον να το μάθουμε να είναι περίεργο και γι’ άλλα πράγματα, γι’ άλλα αντικείμενα. Η ποικιλία στις δραστηριότητες οδηγεί και σε αντίστοιχη ποικιλία στον τρόπο σκέψης και κάτι τέτοιο οδηγεί στην καινοτομία.

Τι συμπέρασμα βγάζουμε απ’ όλα τα παραπάνω; Πως το καλύτερο είναι να δούμε τι αγαπάνε να κάνουνε τα παιδιά μας και να τους αφήσουμε να το εξασκήσουν με πάθος. Με το δικό τους πάθος όμως, όχι το δικό μας.

Advertisements